دوفصلنامه تحقیق و توسعه در حقوق عمومی

دوفصلنامه تحقیق و توسعه در حقوق عمومی

بررسی مفهوم و مصادیق فناوری های تمرکززدا و اثرات نهادی آن ها در ساختار حاکمیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه حقوق دانشگاه حضرت معصومه (س)، قم، ایران
چکیده
توسعه و به‌کارگیری فناوری‌های نوین در جهان معاصر علاوه بر مزایای اجرایی و اقتصادی، موجب ایجاد تحولات عمیق نهادی و ساختاری شده است. فناوری‌های نوظهور با ویژگی «هنجارآفرینی»، فراتر از کارکردهای ابزاری صرف، به ساختارهای نهادی جدیدی می‌پردازند که به چالش کشیدن نظامات موجود و پیشنهاد سازوکارهای جایگزین را شامل می‌شود. از جمله مفاهیم کلیدی در این زمینه، تمرکززدایی است که به توزیع قدرت و کارکردها در ساختارهای مختلف اشاره دارد. این پژوهش به بررسی مفهوم تمرکززدایی در فناوری‌های نوین پرداخته و به‌ویژه مصادیق مهم آن مانند بلاک‌چین، شبکه‌های همتا­به­همتا و سازمان‌های خودمختار غیرمتمرکز را تحلیل می‌کند. بررسی این مصادیق نشان می‌دهد که تمرکززدایی در فناوری‌های نوین نه تنها به توزیع داده‌ها و فرآیندهای پردازشی بلکه به توزیع قدرت تصمیم‌گیری و اثرگذاری منجر شده است. این پژوهش، برمبنای مطالعة تحلیلی- توصیفی و با ارزیابی نمونه‌های عملی و بررسی تأثیرات نهادی تمرکززدایی، به ارائة معیارها و چالش‌های اجرایی آن می‌پردازد و مزایا و محدودیت‌های این فناوری‌ها را ارزیابی می‌کند. این تحقیق نشان می­دهد توزیع­یافتگی حاصل از این فناوری­ها از کارآمدی مطلوب برخوردار بوده و مزایای حاصل از آن به ارتقای کیفیت اعمال حاکمیت منجر خواهد شد. 
کلیدواژه‌ها